Verzakt riool bij oudere woningen in Utrecht: signalen, oorzaken en kosten

Een verzakt riool bij oudere woningen is een probleem dat je lang niet ziet, maar wel steeds weer merkt. De afvoer verstopt telkens op dezelfde manier, een ontstopping helpt even en een paar weken of maanden later begint het opnieuw. Dat komt doordat een verzakte leiding niet meer netjes op afschot ligt. Op de plek waar de leiding is gezakt, ontstaat een kom waarin water blijft staan en vuil bezinkt. Hoe goed je ook ontstopt, zolang die kom er is, komt het probleem terug. In Utrecht, met zijn eeuwenoude binnenstad, negentiende-eeuwse arbeiderswijken en naoorlogse flats, komen verzakte riolen regelmatig voor. In dit artikel lees je hoe je een verzakt riool herkent, waarom het ontstaat, wat je zelf veilig kunt doen en wanneer je een specialist inschakelt.

Zo herken je een verzakt riool

Een verzakking zit onder de grond, dus je ziet de leiding zelf niet. Toch zijn er duidelijke signalen die erop wijzen dat er iets mis is met het verloop van de leiding.

Signalen in huis

• De afvoer verstopt steeds opnieuw, terwijl je er weinig vreemds in loost.
• Water loopt langzaam weg, vooral als je meerdere toestellen tegelijk gebruikt.
• Afvoeren borrelen of maken slurpende geluiden.
• Je ruikt af en toe een rioollucht die na het schoonmaken van de sifons terugkomt.
• Na een ontstopping werkt alles weer, maar na verloop van tijd begint het opnieuw.

Signalen buiten

• Tegels of bestrating in de tuin of op de oprit zakken op een plek waar de leiding loopt.
• Er ontstaan natte of zachte plekken in de grond, zonder duidelijke oorzaak.
• Je ziet meer ongedierte, zoals ratten, rond de woning. Een beschadigde leiding kan voor hen een ingang zijn.
• De ontstoppingsput of controleput staat langer vol water dan normaal.

Het verschil met een gewone verstopping

Een gewone verstopping ontstaat door wat je in de afvoer loost, zoals vet, haren of doekjes. Als je dat weghaalt, is het probleem opgelost. Bij een verzakt riool ligt de oorzaak in de leiding zelf. Daarom is het belangrijkste kenmerk dat de verstopping terugkomt, steeds op ongeveer dezelfde plek.

Oorzaken van een verzakt riool bij oudere woningen

Verzakking heeft bijna altijd te maken met de bodem, het materiaal van de leiding en de tijd. In Utrecht spelen alle drie een rol.

Zetting van klei en veen

Een groot deel van Utrecht ligt op klei-op-veen. Veen klinkt in de loop van de tijd in, vooral als het grondwater daalt of als de grond zwaarder wordt belast. In Overvecht, gebouwd in de jaren zestig en zeventig, liggen de leidingen al tientallen jaren in die bodem. Ook in Leidsche Rijn, rond de Grauwaartsingel en in Langerak, speelt zetting een rol, hoewel die woningen veel jonger zijn. Waar de woning zelf op palen staat en de leiding in de tuin niet, zakt de leiding mee met de grond terwijl het huis op zijn plek blijft. Vlak bij de gevel ontstaat dan vaak een knik of kom.

Oude materialen en verbindingen

In de oudere wijken liggen nog veel leidingen van gres en gietijzer. In Lombok, gebouwd rond de vorige eeuwwisseling, tref je in zijstraten zoals de Javastraat en de Bankastraat nog geregeld oude leidingen aan. Gres is stevig, maar de verbindingen tussen de buizen zijn vaak het zwakke punt. Als de grond beweegt, kunnen die verbindingen verschuiven. In Utrecht-Centrum, rond de Twijnstraat en de Voorstraat, en bij de werfkelders langs de Oudegracht liggen soms nog veel oudere leidingen. Daar komt bij dat de ondergrond er in de loop der eeuwen vaak is opgehoogd.

Naoorlogse leidingen van beton

In Kanaleneiland, gebouwd in de jaren vijftig en zestig, liggen nog leidingen van gres en beton. Beton kan in de loop van de tijd worden aangetast, en een verzwakte leiding is gevoeliger voor vervorming als de grond beweegt.

Belasting van boven

Zwaar verkeer, een nieuwe oprit, bouwwerkzaamheden of een container die lang op dezelfde plek staat, kunnen extra druk op de grond en dus op de leiding zetten. Ook graafwerk in de buurt van de leiding kan de ondergrond verstoren.

Wortels en lekkages

Wortels van bomen zoeken vocht en groeien naar kleine lekkages in de leiding. Een lekkende verbinding laat water in de grond lopen, waardoor de grond rondom de leiding zachter wordt en verder kan wegzakken. Wortels kunnen op hun beurt de verbinding verder uit elkaar duwen. In wijken met veel groen, zoals Lunetten met zijn woonerven, versterken die twee problemen elkaar soms.

Wat kun je zelf veilig doen?

Een verzakte leiding kun je niet zelf rechtzetten. Wel kun je voorkomen dat het probleem erger wordt en zorgen dat je goed voorbereid bent als je een specialist inschakelt.

1. 1Houd bij wanneer de problemen optreden. Noteer wanneer de afvoer traag wordt, welke afvoeren last hebben en hoe vaak je al hebt laten ontstoppen. Dat helpt een monteur om het patroon te herkennen.
2. 2Loos zo min mogelijk vet en vaste stoffen. In een kom in de leiding bezinkt alles sneller. Gooi frituurvet, doekjes en keukenpapier daarom altijd in de afvalbak.
3. 3Spoel af en toe ruim na. Laat na het afwassen of douchen nog even extra water lopen, zodat bezinksel minder kans krijgt om vast te zitten.
4. 4Vermijd zware belasting boven de leiding. Parkeer geen zware voertuigen en zet geen container langdurig op de plek waar de leiding loopt.
5. 5Gebruik geen chemische ontstoppers. In een verzakte leiding blijft het middel in de kom staan en kan het oude materialen en verbindingen verder aantasten.
6. 6Graaf niet zelf. Ga niet op eigen houtje de leiding blootleggen. Je weet niet precies waar de verzakking zit en je kunt andere leidingen of kabels raken.

Kijk ook naar je tuin

Zie je dat tegels in de tuin of op de stoep verzakken, maak dan een foto en noteer de plek. Zit de verzakking in het openbare deel, bijvoorbeeld onder de stoep, dan kun je dit melden bij de gemeente Utrecht via 14 030.

Wanneer bel je een ontstoppingsbedrijf?

Als je afvoer steeds opnieuw verstopt raakt, is het verstandig om niet alleen te laten ontstoppen, maar ook te laten onderzoeken waarom dat gebeurt. Alleen zo kun je voorkomen dat je telkens opnieuw kosten maakt voor hetzelfde probleem.

Schakel een specialist in als:

• je al meerdere keren hebt laten ontstoppen en het probleem steeds terugkomt;
• je verzakte tegels of natte plekken ziet op de plek waar de leiding loopt;
• je een aanhoudende rioollucht ruikt die niet verdwijnt na het reinigen van de sifons;
• je een oudere woning hebt gekocht en niet weet in welke staat de riolering is;
• je ongedierte rond de woning ziet en vermoedt dat de leiding beschadigd is.

De eerste stap is bijna altijd een camera-inspectie. Een monteur brengt een camera in de leiding en ziet precies waar de leiding gezakt is, of er verbindingen zijn verschoven en of er scheuren of wortels in zitten. Met een NEN-rapport heb je daarna zwart op wit wat er aan de hand is. Op basis daarvan kun je beslissen of plaatselijk herstel genoeg is of dat een deel van de leiding vervangen moet worden. Meer over die werkwijze lees je op de pagina over camera-inspectie. Wil je weten wat vervanging inhoudt, kijk dan bij riool vervangen.

Riool Ontstoppen Utrecht is 24/7 bereikbaar op 030-7600523 voor acute verstoppingen en voor het inplannen van een inspectie.

Wat kost het onderzoeken en verhelpen van een verzakt riool?

De kosten bestaan meestal uit twee delen: het vrijmaken van de leiding en het onderzoeken van de oorzaak. Bij Riool Ontstoppen Utrecht gelden deze tarieven:

• Starttarief ontstoppen: €150 voor het eerste half uur, inclusief arbeid en BTW, exclusief machinekosten.
• Daarna: €25 per kwartier.
• Camera-inspectie met NEN-rapport: vanaf €180.
• Wortels frezen met camera: €220 tot €350, als er wortelingroei in de verzakte leiding blijkt te zitten.
• Voorrijkosten: geen voorrijkosten binnen Utrecht en Nieuwegein.
• Garantie: 3 maanden garantie op het uitgevoerde werk.

Moet een deel van de leiding vervangen worden, dan hangt de prijs af van de lengte, de diepte, de bereikbaarheid en de bestrating erboven. Daarvoor krijg je na de camera-inspectie een prijsopgave op maat, zodat je vooraf weet waar je aan toe bent.